3-1-2020, 9:43 GMT+7

Invitro và bài toán nguồn nhân lực

 Trải qua hơn 4 thập kỷ phát triển, công nghệ ươm giống trong phòng thí nghiệm (invitro) đã tạo đà thúc đẩy nền nông nghiệp của Lâm Ðồng, giải quyết được vấn đề giống cây trồng chất lượng, có khả năng kháng bệnh cao. Tuy nhiên, ngành sản xuất nuôi cấy mô hiện vẫn gặp nhiều khó khăn, như việc tuyển chọn cây mẹ, thiếu quy trình nhân nuôi, đặc biệt nguồn nhân lực công nghệ cao được đào tạo chuyên ngành còn hạn chế.
 
Công nghệ ươm giống trong phòng thí nghiệm phần nào giải quyết được vấn đề về giống cây trồng trên địa bàn tỉnh Lâm Đồng. Ảnh: H.Sa
Công nghệ ươm giống trong phòng thí nghiệm phần nào giải quyết được vấn đề về giống cây trồng trên địa bàn tỉnh Lâm Đồng. Ảnh: H.Sa
 
Nhiều bước tiến mạnh mẽ
 
Lâm Đồng là một tỉnh có nhiều lợi thế để phát triển công nghệ sinh học trong sản xuất nông nghiệp nói chung, sản xuất trồng trọt nói riêng. Chính vì vậy, từ những năm 1978 đến năm 1995, khi nhiều địa phương còn đang loay hoay với công việc tái thiết nền nông nghiệp với bao khó khăn, thì Đà Lạt đã đi đầu trong cả nước khi áp dụng công nghệ invitro để tạo ra những nguồn giống tốt ngay từ phòng thí nghiệm, phục vụ người dân Đà Lạt và vùng phụ cận. 
 
Giai đoạn này, tại Đà Lạt có khoảng 10 box cấy phục vụ công tác nuôi cấy mô thực vật. Các đối tượng nhân cấy chủ yếu là cây khoai tây, hoa địa lan và một số giống hoa khác. Từ năm 1995, với chính sách mở cửa thu hút đầu tư, một số công ty nước ngoài đã đến Lâm Đồng, mang đến nhiều chủng loại giống cây trồng cho hiệu quả kinh tế cao, kích thích sự tìm tòi, học hỏi, làm thay đổi nhận thức trong canh tác của doanh nghiệp, hợp tác xã và nông dân sản xuất, trồng trọt trên địa bàn tỉnh. 
 
Mặc khác, các doanh nghiệp FDI và doanh nghiệp trong nước đã đầu tư công nghệ, nhập khẩu các giống mới và đào tạo nguồn nhân lực phục vụ sản xuất cây giống invitro. Cùng với đó, sự ra đời của câu lạc bộ nuôi cấy mô với 40 cơ sở thành viên đã tạo điều kiện để các cơ sở nuôi cấy mô trên địa bàn tỉnh trao đổi thông tin, liên kết hợp tác, mở rộng sản xuất, mở rộng thị trường cây giống trong và ngoài nước, tận dụng khai thác có hiệu quả những tiến bộ khoa học kỹ thuật, nguồn nhân lực và điều kiện khí hậu địa phương. Đây là minh chứng rõ nét cho sự phát triển và hiệu quả trong nuôi cấy mô rau, hoa, nấm và dược liệu trên địa bàn tỉnh không ngừng được nâng cao. 
 
Theo Chi cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật, đến nay trên địa bàn tỉnh Lâm Đồng đã có 51 cơ sở nuôi cấy mô/394 box cấy với 430 cán bộ kỹ thuật, cung cấp ra thị trường 45 triệu cây giống rau, hoa/năm, 3 tấn nấm mỡ và gần 0,5 tấn nấm đông khô đông trùng hạ thảo, đáp ứng được hầu hết nhu cầu về các loại giống cây trồng trên địa bàn tỉnh Lâm Đồng và phục vụ xuất khẩu. 
 
Riêng trong năm 2019, các cơ sở sản xuất giống hoa nuôi cấy mô đã cung cấp cho hoạt động sản xuất trên địa bàn tỉnh để sản xuất trên 1 tỷ cây giống/2.800 ha các loại. Còn số lượng cây giống hoa nuôi cấy mô xuất khẩu trên 14,6 triệu cây, chủ yếu là giống trầu bà, hoa trang trí do Công ty Cổ phần Công nghệ sinh học Rừng Hoa Đà Lạt, Trang trại PH, Công ty TNHH Công nghệ sinh học F1 và Công ty TNHH Bonie Farm ký kết gia công với các doanh nghiệp nước ngoài thực hiện. 
 
Bài toán nguồn nhân lực
 
Tiến sĩ Phạm Ngọc Tuân, Phó Trưởng Khoa Nông lâm - Trường Đại học Đà Lạt nhận định: Phát triển và nhân rộng hệ thống các cơ sở nuôi cấy mô sẽ giảm thiểu đáng kể sản xuất cây giống ngay tại vườn, từ đó hạn chế được mầm bệnh. Tuy nhiên, việc sản xuất nuôi cấy mô bên cạnh chú trọng khâu tuyển chọn cây mẹ và quy trình nhân nuôi chặt chẽ thì đòi hỏi nguồn nhân lực kỹ thuật cao và máy móc, trang thiết bị hiện đại. Đặc biệt, nguồn nhân lực công nghệ cao được đào tạo chuyên ngành so với nhu cầu thực tế trong tỉnh còn hạn chế.
 
Theo ghi nhận, trên địa bàn tỉnh hiện có 2 trường đại học, 3 viện và 5 trung tâm nghiên cứu, hoạt động nghiên cứu nuôi cấy mô tế bào thực vật bằng công nghệ invitro. Đây là những đơn vị chuyển giao khoa học công nghệ và đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao cho các doanh nghiệp, cơ sở tư nhân để xây dựng nền tảng phương thức sản xuất và kinh doanh cây giống invitro trên địa bàn tỉnh. 
 
Bên trong của Công ty Dalat Hasfarm có khu nhà kính rộng 1.000 m2 hiện đại bậc nhất ở vùng sản xuất nông nghiệp Đà Lạt trị giá 12 tỷ đồng hỗ trợ cho Trường Đại học Đà Lạt. Với 2 phòng invitro, mỗi căn rộng 60 m2, tại đây sinh viên dễ dàng tiếp cận việc tạo giống bằng phương pháp nuôi cấy mô; kiểm soát dịch bệnh trên giống cây trồng... 
 
Đây là những công việc không thể thiếu trong sản xuất nông nghiệp công nghệ cao mà nhiều sinh viên Khoa Nông lâm, Đại học Đà Lạt đã làm thành thục. Bên cạnh đó, sinh viên còn có cơ hội tiếp cận thực tế việc tham gia sản xuất tại những công ty đứng đầu về nông nghiệp công nghệ cao ở Đà Lạt. 
 
Tuy nhiên, theo Tiến sĩ Phạm Ngọc Tuân: Khoa Nông lâm, Trường Đại học Đà Lạt mỗi năm cung ứng nguồn nhân lực trình độ cao cho ngành nông nghiệp miền Trung - Tây Nguyên với số lượng hơn 100 sinh viên mỗi năm. Tuy nhiên, có một thực tế là không nhiều sinh viên lựa chọn làm việc và trụ lại với ngành invitro. Riêng tại Lâm Đồng, tình trạng các box cấy mô “khát” nguồn nhân lực trình độ cao được đào tạo chuyên ngành đang dần hiện hữu.
 
Để ngành nuôi cấy mô invitro thực sự chuyển biến mạnh mẽ, góp phần thúc đẩy sản xuất nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao, Tỉnh ủy Lâm Đồng đã ban hành Nghị quyết 05-NQ/TU về “Đẩy mạnh phát triển nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao giai đoạn 2011 - 2015” và Nghị quyết 05-NQ/TU về “Phát triển nông nghiệp toàn diện, bền vững và hiện đại giai đoạn 2016 - 2020 và định hướng đến năm 2025”. 
 
Tỉnh Lâm Đồng đã xác định công nghệ sinh học - nuôi cấy mô là mũi nhọn phục vụ sản xuất nông nghiệp công nghệ cao, góp phần hiện đại hóa trong sản xuất rau hoa trên địa bàn tỉnh. Vì vậy, các chương trình, đề án, tỉnh Lâm Đồng luôn chú trọng đầu tư nguồn lực thực hiện các đề tài nghiên cứu, ứng dụng để triển khai và hoàn thiện các quy trình sản xuất giống invitro, chuyển giao áp dụng vào đời sống sản xuất.
 
Tuy nhiên, sẽ không thể có nền sản xuất nông nghiệp công nghệ cao và xa hơn là nông nghiệp 4.0 nếu không có nhân lực công nghệ cao. Bên cạnh những giải pháp vĩ mô thì việc gắn kết giữa trường đào tạo với các doanh nghiệp được xem là chìa khóa để có thể tạo nguồn nhân lực cho nông nghiệp một cách nhanh nhất, ít tốn kém nhất mà hiệu quả nhất cho bài toán nguồn nhân lực invitro hiện nay.

(http://baolamdong.vn/
)
Video
.
.
Hà Nôi Đặc sản
Golf view
Mộc Lan Villa
Hits count: 33,796,731